Yapı üretim sektöründe meydana gelen kaza tipleri ve alt grupları İşçi sağlığı ve iş güvenliği kapsamında şantiyelerde meydana gelen kaza tipleri üzerinde önemle durulması gereken bir konudur. Kazaların meydana geliş şekillerinin belirlenmesi ile alınması gereken güvenlik önlemleri saptanabilmektedir. Aynı kazanın tekrarlanmaması için nasıl bir çalışma yapılması gerekliliği, eksikliklerin nasıl giderilebileceği belirlenebilmektedir. Şantiyelerde meydana gelen iş kazalarının ve sonuçlarının değerleri aşağıdaki tabloda belirtilmektedir.

Şantiyelerde meydana gelen iş kaza tiplerinin sayısal değerleri 1995-2004

  ÖLÜM   YARALANMA TOPLAM
 KAZA TİPİ Sayı % Sayı % Sayı %
İnsan Düşmesi 538 36.6 426 27.7 964 28.8
Malzeme Düşmesi 139 9.5 202 10.8 341 10.2
Malzeme Sıçraması 5 0.3 158 8.4 163 4.9
Kazı Kenarının Göçmesi 98 6.7 40 2.1 138 4.1
Yapı Kısmının Çökmesi 86 5.9 24 1.3 110 3.3
Elektrik Çarpması 212 14.4 34 1.8 246 7.3
Patlayıcı Madde kazaları 37 2.5 65 3.5 102 3.0
Yapı Makinesi Kazaları 162 11.0 59 3.1 221 6.6
Tezgâhlara ve Mak. El. Uzuv Kaptırma 525 27.9 525 15.7
Malzeme arasında-altında uzuv sıkışması 1 0.1 180 9.6 181 5.4
El Aletleri ile Ele Vurma 36 1.9 36 1.1
Sivri Uçlu Keskin Kenarlı Cisimlerle Yaralanma 70 3.7 70 2.1
Şantiye içi Trafik Kazaları 151 10.3 26 1.4 177 5.3
Diğer Tipteki Kazalar 39 2.7 34 1.8 73 2.3
TOPLAM 1468 1869 3347

 

Tablodan da anlaşıldığı gibi yapı şantiyelerinde en çok meydana gelen kaza tipi %28,8’lik bölümü oluşturan insan düşmesi tipindeki kazalardır. Bunu %15,7’lik değerle tezgâhlara ve makine elemanlarına uzuv kaptırma tipindeki kazalar izlemektedir. İnsan düşmesi tipindeki kazlarda ölümle sonuçlanma oranı da %36,6’lık değerle birinci sırada yer alırken tezgâhlara ve makine elemanlarına uzuv kaptırma tipindeki kazalar da ölümle sonuçlanma meydana gelmemiştir. Malzeme düşmesi tipinde meydana gelen kazalar toplamda %10,2’lik değerle elektrik çarpması tipindeki kazalardan daha fazla olmasına karşın elektrik çapması tipindeki kazaların ölümle sonuçlanan kaza değerleri insan düşmesinden sonra %14,4 lük değerle ikinci sırada gelmektedir. Yapı makinelerinde meydana gelen kazalar ve şantiye içi trafik kazaları toplamda malzeme düşmesi tipindeki kazalara göre daha düşük değerlerde olmasına karşın ölümle sonuçlanan kaza değerleri bakımında malzeme düşmesi tipindeki kazalardan daha fazladır.

İş Sağlığı ve Güvenliği Yasasının yanınında İş Kanunu ve Borçlar Kanunu gereği işverenlerin çalışanlarının sağlık ve güvenliğini sağlamak için zorunlu önlem alma, eğitimleri verme ve teftişleri yapma mükelleflikleri bulunmaktadır.